Het startpunt was bij het Art Centre Delft aan de Rotterdamseweg 205. Oorspronkelijk stond ook hier een boerderij, vertelden onze gidsen Piet en Roos.

De eerste stop was bij de boerderij van Hans van Adrichem. Hier is het voorhuis van de weg afgekeerd en staat de stal juist aan de weg, dit om de spoelingtoevoer makkelijker te maken.

Maar er was meer. Bij poldergemaal Schieveen werden we begroet door ex-machinist en bewoner Van den Berg. Hij vertelde over zijn werkzaamheden en liet de machinekamer zien, die nu vervangen is door een modern gemaal. Alles met een prachtig uitzicht over de polder.

We kwamen door het opgeknapte buurtschap de Zweth en zagen aan de overkant van de Schie buurtschap de Kandelaar. Jarenlang heeft daarvandaan een pontje gevaren, bij het naastgelegen café hing een bord ‘Hier zet men over en koffie’.

Inmiddels waren we over de Zwethbrug gefietst, waar de Delftweg begint en je in Overschie bent. Is het een heerlijkheid? Een buitenplaats? Een landgoed? We waren gearriveerd bij de vroeg achttiende-eeuwse Tempel, tegenwoordig in bezit van Natuurmonumenten dat ook herstel en onderhoud verzorgt.

Even later kwam de 17e-18e eeuwse buitenplaats het Leeuwenhof in zicht, onze eindbestemming. Eigenaars Janneke en George van der Hooft gaven een rondleiding, binnen en buiten, over hun rijke bezit.

Oorspronkelijk hield de familie koeien, schapen en varkens, nu staan er paarden in de stallen en in de wei. Het voormalige koetshuis is woning geworden. Het is een prachtige groene oase, met maar één minpunt, de geluidsoverlast van het naburige Zestienhoven. Vier dakpannen zijn eens van het dak gevlogen door een te laag vliegend vliegtuig.

Eerbetoon aan Frits
Het was een heerlijke fietstocht, met dank aan de werkgroep Paden, Roos en Piet, en iedereen die ons thuis ontving en erover vertelde. Met dank vooral aan Frits van Ooststroom, die alles heeft voorbereid en mee zou gaan. Zoals bekend is hij overleden, maar hij heeft dagen daarvoor kans gezien Roos en Piet voldoende informatie te verschaffen om de tocht door te laten gaan. En dat hebben we gedaan, ook als eerbetoon aan Frits.

Bijdrage van Ria Zeeuw met foto van Piet van der Eijk

De MDV-werkgroep Ledenactiviteiten had weer een mooie route uitgezet. Dit keer ging de tocht langs de randen van Overschie, met bijzondere aandacht voor plekken die je vanaf de fiets gemakkelijk voorbij zou rijden. We bezochten onder meer De Groene Raat, de Kandelaar, het Veerhuiseiland en de Overschiese Plasjes.

Onderweg kwamen volop verhalen naar boven. Zelfs deelnemers die in deze omgeving zijn opgegroeid, ontdekten nieuwe dingen. Ook toevallige passanten leverden soms een mooie anekdote. Zo hoorden we over de bijzondere geschiedenis van de kruising van de Schie en de Poldervaart, een plek die ook een rol speelt in Maarten ’t Harts roman Het Psalmenoproer.

Maar de fietstocht ging niet alleen over het verleden. Ook de ontwikkelingen van vandaag en de plannen voor de toekomst kwamen aan bod. Op het Veerhuiseiland zetten omwonenden zich in voor natuur en recreatie. Bij De Groene Raat vertelde Irado, partner van de Midden-Delfland Vereniging, over klimaatadaptieve tuinen en de oplossingen die daar in de praktijk worden toegepast.

Een onverwachte ontdekking waren de Overschiese Plasjes. Dit bijzondere stukje natuur ligt verscholen tussen Rotterdam The Hague Airport en de A13. Terwijl boven ons de vliegtuigen opstegen, genoten we van het landschap en sloten we de middag af met een drankje.

Leuke reacties
Dat de tocht in de smaak viel, bleek wel uit de reacties. Een deelnemer schreef: ‘Wat een leuke plekken hebben we bezocht. Dat eiland in de Schie waar we hebben rondgewandeld, geweldig! Daarna naar de Overschiese Plasjes, een pareltje langs de A13. Nooit geweten dat het er lag.’

Een mooie afsluiting van een middag waarop opnieuw bleek hoeveel er te ontdekken valt, ook zo dicht bij huis. De conclusie van veel deelnemers was dan ook: ‘Hier doe ik zeker vaker aan mee!’

Bijdrage van Irmgard Bomers. Foto’s van Marjanne Zuijderwijk en Irmgard Bomers

Onder aanvoering van Bram (van Outsiders Foraging in Rotterdam) lopen we met elf deelnemers het bos in. Een écht bos. Voedselbos Vlaardingen is aangelegd in 2015 en daarmee ondertussen best een voedselbos op leeftijd. En dat is te merken: de variëteit aan (eetbare) planten, struiken en bomen is groot.

Bevlogen en boordevol info
Bram blijkt niet alleen enthousiast en heel bevlogen, maar ook een lopende encyclopedie. Hij staat al snel stil bij de duindoorn, legt uit waarom hij liever een andere variant van de rozenbottel zoekt (want grotere vruchten) en verrast ons met de vruchtjes van een peperboom. Binnen no time ruiken heel veel handen naar szechuanpeper. Even verderop laat hij de tonderzwam zien: vroeger, heel vroeger, gebruikt voor het vervaardigen van een tondel, zodat je je smeulende vuurtje mee kon nemen. We proberen ook nog wat vruchten: de sierappel is onverwacht prima te doen, de rode vruchten van de gele kornoelje daarentegen écht heel zuur. De mispels laten we hangen, want Bram legt ons haarfijn uit dat je met plukken het best kunt wachten tot de eerste nachtvorst erover is gegaan. Maar – spoiler alert – een nachtje in de diepvries leggen werkt ook.

En natuurlijk: wildplukken kost tijd. Het duurt echt wel even voor je een behoorlijke hoeveelheid brandnetelzaad hebt verzameld. Maar dan heb je ook wat: je eigen superfood voor over een salade, in een smoothie of in je muesli.

Cake en siroop van eigen huis toe
Als afsluiting nóg een verrassing: Bram heeft niet alleen een zelfgemaakte en écht lekkere cake bij zich waarin hij allerlei zaden heeft verwerkt, er komen ook drie flessen zelfgemaakte siroop op tafel. We vallen gezamenlijk voor de vijgenbladsiroop; ik ben vast niet de enige die eenmaal thuis toch nog even heeft nagekeken hoe je die kunt maken.

Met de supermarkt om de hoek zijn we een beetje kwijt wat de natuur ons te bieden heeft. En ook al ben ik geboren en getogen op een boerderij: ik heb deze middag veel geleerd. Van harte aanbevolen.

Bijdrage en foto: Aline Dijkshoorn

Met een groep van tien deelnemers brachten we zaterdag 5 september een bezoek aan het Stiltegoed in de Delftse Hout. We maakten een wandeling en kregen onderweg uitleg over de geschiedenis en het ontstaan van deze bijzondere plek. Louis van de Meijden vertelde erover aan de hand van een grote ‘oude’ kaart. Daardoor kregen we een goed beeld van hoe het gebied zich heeft ontwikkeld en wat de gedachte achter het Stiltegoed is.

10 hectare natuur
Het Stiltegoed bestaat uit ongeveer 10 hectare natuur en is bedoeld als een plaats waar je even afstand kunt nemen van de drukte van alledag. Wandelen, stilstaan en gewoon om je heen kijken krijgen hier een andere betekenis.

Tijdens deze themawandeling bezochten we ook ’t Klooster. Dit is een nieuwe ontmoetingsplek midden in het Stiltegoed. Josje Duyndam, de initiatiefneemster van het Stiltegoed, gaf ons een rondleiding. Het was interessant om te zien hoeveel mogelijkheden deze plek biedt. Er is onder andere een meditatieruimte en er zijn mogelijkheden voor retraites, workshops, trainingen en bezinning. Het is geen traditioneel klooster maar een moderne en voor iedereen toegankelijke, religievrije plek.

Wat mij vooral bijblijft, is de combinatie van de natuur buiten en de rust binnen. Het is een plek waar je even kunt vertragen en misschien ook letterlijk en figuurlijk wat meer tot jezelf kunt komen.

Rondkijken
Ben je hier nog nooit geweest? Ga er eens rondkijken! Het is verrassend dat zo’n bijzondere plek zo dicht bij Delft ligt. Maar misschien is het leuk om eerst een kijkje te nemen op de website van Stiltegoed. Daar vind je meer informatie over het gebied, ’t Klooster en de activiteiten die er worden georganiseerd.

Bijdrage en foto: Thea Mokveld

Dit fietsommetje is een idee van Marjanne Zuijderwijk. ‘Met deze route wil ik de andere kant van het Midden-Delflandgebied laten zien. Een mooie afwisselende tocht van zo’n 25 kilometer is het, met onderweg cultuur, kassen, tuinderijen en natuurlijk prachtige stukjes groen.’

Bezienswaardigheden
De start is bij eetcafé De Bonte Haas aan de Zwethkade in Wateringen. Met een dreigende lucht gaan we op pad richting Stadsboerderij Op den Dijk aan de Bovendijk. Kinderen kunnen hier heerlijk spelen. De donkere wolken komen steeds dichterbij en dan barst er een echt forse bui los. Jassen aan en toch maar even schuilen onder de bomen. De regen is natuurlijk zeer welkom, na de periode van droogte!

Na deze korte tussenstop fietsen we verder het Westland in. De route voert langs eindeloze kassen en tuinderijen, zo kenmerkend voor de streek.

Bij Druivenkwekerij Sonnehoeck zien we door de ramen de druiven hangen. Helaas is de kwekerij alleen op afspraak geopend. Sonnehoeck heeft als doel dit bijzondere stukje cultureel erfgoed in stand te houden. Hier kun je meer te weten komen over het ontstaan van de Westlandse glastuinbouw en de ambachtelijke druiventeelt.

Verrassingen, groen en historie
Daarna zetten we koers naar Madestein, één van de grootste groen- en recreatiegebieden van Den Haag tussen Loosduinen en Kijkduin. De route blijft verrassen. Onderweg zijn fraaie huizen te bewonderen. In Honselersdijk stappen we af; bij De Nederhof vind je koffiehuisje ’t Nederhofje waar je van heerlijke koffie met lekkers kunt genieten. Een mooie plek met een bijzondere geschiedenis. Marjanne weet te vertellen: ‘Waar vroeger paardenstallen, een preekzaal en een badhuis waren, is nu een woon- en werklocatie voor jongvolwassenen met een licht verstandelijke beperking gevestigd.’

Midden-Delfland maakt het verschil
Inmiddels schijnt de zon en stappen we weer op de fiets voor het laatste gedeelte van onze tocht. Via Kwintsheul komen we weer uit op de Zwethkade. Je merkt direct het verschil: de drukte van de kassen maakt plaats voor de rust, het water en de ruimte. Opeens zien we een ijsvogel vliegen. Wat een prachtig moment! Zo’n felblauwe flits over het water maakt dit fietstochtje natuurlijk helemaal compleet.

Benieuwd naar de andere fietsommetjes? De folder 10 Fietsommetjes is hier te downloaden.

Foto Zwethkade: Petra van de Swaluw

Met zijn vijven starten we bij de kruising van het St. Maartensrechtpad en Abtswoude. Een andere plek dan de routebeschrijving aangeeft, maar voor ons handiger en je loopt toch een rondje.

Rondom stilte
Het eerste stuk komen we nog heel wat wandelaars tegen, waaronder ook enkele vliegend-wandelpadlopers, verder zijn het vooral mensen die honden uitlaten. Dan ligt de Tanthofkade voor ons, geen mens meer te zien, totaal verlaten. De stilte is bijna hoorbaar. We lopen een tijdje zonder te praten. De temperatuur loopt inmiddels lekker op, het windje dat af en toe langskomt geeft prettige verkoeling. Zwanenbloem, kattenstaart en watermunt kleuren de oevers van de sloten roze en paars. Koeien kijken loom op als we langslopen, door de piepende hekken die we open- en achter ons weer dichtdoen.

Dan een onverwacht beeld: een auto, een terreinwagentje en een groepje mensen bij twee tentjes in een hoek van het weiland. Hoe dan? Die kunnen niet over de slootjes zijn gekomen, kan niet anders dan dat ze het hele weiland zijn doorgereden om in deze hoek hun kampement op te slaan. Vast familie van de boer, is onze aanname. Een hengeltje is uitgegooid, een paar jongetjes struinen in de slootkant. Wauw, wat idyllisch! We zwaaien en lopen verder. Te snel eigenlijk eindigt de kade bij de weg Abtswoude. Dan ligt de volgende kade voor ons klaar: de Mantjeskade. Net zo stil, tussen de weidse weilanden. De plantenliefhebbers zien akkerdistel, heelblaadje, hennepnetel, en waterzuring.

Slingerend door het Abtswoude Bos
De route meandert vervolgens door het Abtswoudse Bos, zo komen we lekker aan de kilometers. Dan weer links, dan weer rechts, net ná een bruggetje of juist ervóór…Loop je te kletsen dan ben je gauw de kluts kwijt. Dan is het turen op het kaartje en in de beschrijving puzzelen waar we denken te zijn. Nu is het gebied niet echt nieuw voor de meesten van ons en lukt het steeds om de juiste route te volgen. We arriveren bij de parkeerplaats van de sportvelden, het oorspronkelijke start- en eindpunt van de route. Daarna duurt het niet lang meer of we zien ons beginpunt opdoemen. Vier van de vijf sluiten af met een drankje op het terras van het café naast Kinderboerderij Tanthof. Een kleine 8,5 kilometer gelopen, door mooi Midden-Delfland.

Tip: Ommetjes 11 en 12 (van de 50 Ommetjes van de Midden-Delfland Vereniging) beslaan min of meer dezelfde route. Die kun je hier downloaden.

Foto Mantjeskade: Joke van Mierlo.

Het startpunt is aan de Watersportweg bij het Bommeer Clubhuis, dus beginnen we met een kop koffie op het terras.

Struinen langs het water
De route gaat het eerste stukje langs de Vlaardingervaart en volgt na een scherpe bocht de oever van de Boonervliet. Op borden van Natuurmonumenten informatie over planten en dieren die in deze Vlietlanden voorkomen. Het is heerlijk struinen door het gras, met links de golfbaan en rechts het water. Het waait stevig, de lucht is soms wat dreigend, de temperatuur prima.

We laten De Kwakel rechts liggen
De wandeling is qua route eenvoudig, met niet meer dan vijf knooppunten. Toch is het wel goed opletten zodat je onderweg de routepijlen niet mist! Bij knooppunt 75 legt net het pontje De Kwakel aan. De schipper probeert ons over te halen om mee te varen. ‘Lekkere koffie in ’t Jachthuis, hoor!’ Het is even verleidelijk, maar we houden ons aan het wandelplan en de schipper groet ons als hij weer wegvaart.

Het is leuk om onze plantenkennis te delen. We zien o.a. valeriaan, gewone berenklauw en reuzenberenklauw.

Door het bos
Vanaf de Rijskade heb je een mooi uitzicht over de Aalkeet-Buitenpolder. Dan slaan we linksaf en lopen we ineens in een fraaie bomenlaan. Broekpolder, dat is behalve open ruigten dus ook bos. De meesten van ons kennen het verhaal wel van het slib uit de Rotterdamse haven dat hier gestort werd voor de aanleg van een nieuwe woonwijk, maar zwaar vervuild bleek.

Momenteel zijn saneringswerkzaamheden aan de gang. Sommige paden zijn afgesloten met hekken en in de verte zien we graafmachines.

Napraten bij Bommeer Clubhuis
Terug bij de watersportvereniging ploffen we weer neer op het terras, nu voor een lekkere lunch. Iedereen is unaniem: een erg leuke, afwisselende wandeling en de horeca is een echte aanrader! Hele aardige mensen, prima kaart. Bommeer Clubhuis: ook een beetje óns clubhuis deze dag!

Meewandelen?
De MDV-wandelgroep wandelt onregelmatig, via groepsapp, maakt meestal gebruik van de 50 Ommetjes van de vereniging. Zou je ook wel een keer mee willen, stuur dan een mailtje naar secretariaat@middendelflandvereniging.nl voor meer informatie.

Verslag: Ceciel Sillevis. Foto Broekpolder: Jan Tukker

’s Morgens vroeg waren er nog tien aanmeldingen maar door de matige weersverwachting gaf een aantal mensen er de voorkeur aan thuis te blijven.

We startten met een korte inleiding van de beheerder van de belevenisboerderij. Zij hebben vanuit een privaat-publieke samenwerking met de gemeente Rotterdam en Natuurmonumenten hun schapenbedrijf kunnen voortzetten en het beheer van deze drukbezochte boerderij op zich genomen.

Daarna op de fiets met soms een jas aan en dan weer uit. Langs de herenboerderij in de Vlinderstrik. De eerste stop bij het Boterdorpse Verlaat, met een korte uitleg over het verlaat en de Bergse Plassen. Daarna langs de Rotte en de Voorplas naar molen De Speelman die in een vorig leven molen De Hoop heette en langs de Schie in de weg stond voor de luchthaven. Daarna nog een stop bij De Tempel, Eén van de deelnemers is enthousiast vrijwilliger bij De Tempel en kon daarover vertellen. Rond 15.00 uur hebben we in Ackerdijk afscheid van elkaar genomen. Iedereen was daarvandaan gelukkig redelijk snel thuis, terwijl de regendruppels al groter en frequenter werden.

Bijdrage en foto van Michel van Ruijven

Het is medio april, volop voorjaar en het Abtswoudse Bos heeft er zin in! Wat een kleuren en wat een vogelgeluiden! Je wordt gewoonweg ondergedompeld in vele schakeringen groen en het geel van het raapzaad maakt je bijna duizelig.

Het Abtswoudse Bos is inmiddels zo’n 25 jaar oud en uitgegroeid tot een veelzijdig stukje natuur, aan de rand van de Delftse wijk Tanthof-Oost.

‘Onderweg hebben we opgezocht wat ook weer het verschil is tussen koolzaad en raapzaad en verbaasden we ons over de petieterige bloemetjes van de eik. Uit het gezang van de vogels pikten we die van roodborst en tjiftjaf op. En de Cetti’s zanger. Zijn (harde) roep klinkt als ‘chat gpt, chat gpt’, let er maar eens op! Verder is het een onbeduidend beestje, een zogenoemd kbv-tje (klein bruin vogeltje)’, aldus Ceciel Sillevis die de wandeling organiseerde.

De route biedt ook mooie doorzichten en vergezichten naar de Lage Abtswoudse Polder. Het ommetje voert je eenvoudig langs vijf wandelknooppunten en is met een krappe 4 kilometer met recht een ommetje. ’Maar wat een heerlijk wandeluurtje!’

Wil je ook een keer meewandelen, meld je dan aan via secretariaat@middendelflandvereniging.nl

Foto: Jan Tukker

Om 7.00 uur startten we met twee groepjes onder leiding van Michel Kuijpers en John Kleijweg, beiden enthousiaste ambassadeurs voor het behoud van vogels in Midden-Delfland.

We hoorden mezen, roodborst, winterkoning, rietzanger en meer en soms zagen we ze ook. In de plas was een grote groep grutto’s aan het foerageren en de kluten beginnen er nestjes te zoeken. Alleen het geluid van deze massa vogels in de vroege ochtend is genieten. Van een aantal deelnemers hoorde ik dat ze vaker in de vroege ochtend naar het Kraaiennest willen gaan.

Het belang van het Kraaiennest voor de instandhouding van de weidevogels is besproken en ook de inspanning die het kost om deze plas te onderhouden en de vogels in onze polders te beschermen.

Om ongeveer 9.15 uur waren we weer op de parkeerplaats, met dank aan onze gidsen.

Bijdrage van Michel van Ruijven van de MDV-werkgroep Paden die deze vroege vogeltocht op zaterdag 4 april organiseerde.
Foto drietal (nog slapende?) kluten: Simone van Noppen. Meer foto’s op MDV–Instagram en -Facebook.